Sınırda Karbon Düzenleme Mekanizması” (SKDM) Sınırda Karbon düzenleme

Sınırda Karbon Düzenleme Mekanizması” (SKDM)
Sınırda Karbon düzenleme mekanizmasının (CBAM) geçiş dönemindeyiz ve 31 Aralık 2025 tarihine kadar bir değişiklik olmaz ise karbon yoğun sektörler ihracat yaptıklarında karbon vergisi ödemek zorunda kalabilir.
Sınırda Karbon mekanizması (CBAM – Carbon Border Adjustment Mechanism) 01 Ocak 2026 tarihinde tam olarak yürürlüğe girecek. Avrupa Birliği (AB), karbon kaçağını önlemek ve sanayisini korumak için bu sistemi geliştirdi.
1 Ekim 2023 – 31 Aralık 2025 bu uygulama için geçiş dönemi ve firmalar, AB’ye yaptıkları ihracatta karbon emisyonlarını raporlamaya başladılar,
1 Ocak 2026 tarihinden itibaren ise vergilendirme başlayacak: Karbon yoğun sektörlerden AB’ye ihracat yapan firmalar, AB Emisyon Ticaret Sistemi (ETS) kapsamında karbon vergisi ödeyecek.
CBAM Türkiye’nin Avrupa’ya ihracatını etkileyecek görünüyor, çünkü;
-         AB, Türkiye’nin en büyük ihracat pazarı ve toplam ihracatın %40’ı AB’ye yapılıyor.
-         Çimento, demir-çelik, alüminyum gibi sektörler ek karbon vergisi ödemek zorunda kalacak.
-         Eğer Türkiye kendi karbon fiyatlandırmasını getirmezse, şirketler ton başına yaklaşık 50-100 Euro ek vergi ödemek zorunda kalabilir.
Yani yüksek Karbonlu Üretim Maliyetli Hale Gelecek, Kömür ve doğalgazla üretim yapan sanayi firmaları, daha fazla karbon vergisi ödeyecek. AB ile ticaret yapan firmalar, yenilenebilir enerjiye ve enerji verimliliğine yatırım yapmak zorunda kalacak.
Türkiye’nin kendi karbon düzenlemesini getirmesi gerekebilir. Eğer Türkiye kendi ulusal karbon fiyatlandırma mekanizmasını oluşturursa, bu vergiler Türkiye’de kalır ve AB’ye ödeme yapmak yerine Türkiye içindeki yeşil yatırımlara yönlendirilebilir. Bu nedenle Türkiye’nin Emisyon Ticaret Sistemi (ETS) kurması gündemde.
Sonuç olarak, Sınırda Karbon Mekanizmasının uygulamaya girmesinin kesin gözüyle bakıldığı şu günlerde , Türkiye’nin hızlı bir şekilde hazırlık yaparak yeşil dönüşüm ve düşük karbonlu üretime yönelmesi gerekiyor.